TS 541 – Kuru İncir Standardı ile kuru incirin taşıması gereken özellikler tanımlanmıştır. Standart, kalite kontrolü sağlamak amacıyla, kuru incirin ticari kalitesini güvence altına almak için ayrıntılı ölçütler sunmaktadır.
1. Kapsam
Standart, işlenmiş ve işlenmemiş tüm kuru incir çeşitlerini kapsamakta olup, incir ezmesi (TS 542) ve ileri derecede işlenmiş kuru incirler dışındaki ürünlere uygulanır. Doğrudan tüketime sunulan veya endüstriyel kullanım için ayrılan incirleri içerir.
2. Tanımlar
Standartta kullanılan terimler ve bu terimlerin anlamları detaylandırılmıştır.
- Kuru İncir: Ficus carica L. türünden gelen incirlerin doğal veya yapay yollarla kurutulmuş hali.
- Böcek Hasarlı: Çıplak gözle görülebilen böcek veya böcek parçaları taşıyan incirler.
- Küflü ve Fermente Olmuş İncirler: Görünüm ve tat açısından bozulmuş incirler olarak değerlendirilir.
- Güneş Yanıklı İncir: Kabuğunun büyük kısmı elastikiyetini kaybeden incirler.
- Yabancı Maddeler: İncir dışında gözle görülebilir her türlü yabancı madde kabul edilmez (ambalajlarda kullanılan defne yaprağı gibi bazı istisnalar hariç).
3. Sınıflandırma
Kuru incirler gruplarına, işlenme şekillerine, kalite özelliklerine ve boylarına göre sınıflandırılır:
- Gruplar: İşlenmemiş (doğal) ve işlenmiş incirler olarak ikiye ayrılır.
- Tipler: İşlenmiş incirler, Çukulat, Lokum, Layer, Pulled, Protoben, Lerida, Makaron, Bağlama, Garland gibi dokuz tipe ayrılır.
- Kalite Sınıfları: Ekstra, Sınıf I, Sınıf II ve Endüstriyel olmak üzere dört kalite sınıfı vardır. Ekstra sınıf incirler, görünüm ve lezzet açısından en yüksek kaliteye sahip olup herhangi bir kusur taşımaz.
- Boylar: 1 kg’daki kuru incir sayısına göre boyutlar belirlenir. En büyük boy, 40 adede kadar incir içerirken, en küçük boy 121 ve üzeri adedi kapsar.
4. Kalite Özellikleri
Kuru incirlerin genel ve özel kalite gereksinimleri bulunmaktadır:
- Genel Özellikler: Kuru incirler bütün ve sağlam olmalıdır; bozulmuş, küflü, böcek hasarlı, fermante veya güneş yanığı gibi durumlar taşımamalıdır.
- Rutubet İçeriği: İncirlerde rutubet miktarı %26’yı geçmemelidir, bazı durumlarda ithalatçı ülke gerekliliklerine göre bu oran %30’a kadar çıkabilir.
- Yabancı Madde ve Kül İçeriği: İncirlerde gözle görülebilen yabancı madde bulunmamalı; hidroklorik asitte çözünmeyen kül içeriği ise 1 g/kg’ı aşmamalıdır.
5. Numune Alma ve Deneyler
Kalite kontrolü sağlamak için kuru incirler çeşitli muayene ve deneylere tabi tutulur. Her bir partiden numune alınır ve bu numuneler üzerinden rutubet, yabancı madde ve kül içeriği gibi testler yapılır. Deney sonuçları, TS 541’e uygunluğun sağlandığı raporlanarak belgelenir.
6. Ambalajlama ve Etiketleme
İncirler, yeniliği, temizliği ve sağlığa uygunluğu garanti eden materyallerle ambalajlanmalı; ambalaj üzerinde aşağıdaki bilgiler bulunmalıdır:
- Firmanın ticari adı, adresi veya tescilli markası
- Ürün adı (Kuru İncir), sınıfı, tipi, boyu, net kütlesi, üretim yılı
- Standart numarası (TS 541) ve diğer ilgili bilgiler.
7. Depolama ve Taşıma
Kuru incirler, kokusuz, serin, kuru ve kapalı alanlarda saklanmalıdır. Depo veya taşıma sırasında kokusunu bozan maddelerle bir arada bulundurulmamalıdır. Taşıma sırasında ambalajların açılmaması için gerekli tedbirler alınmalıdır.
8. Çeşitli Hükümler
İmalatçı veya satıcı, talep edilmesi halinde kuru incirin bu standarda uygun olduğuna dair belge sağlamalıdır. Bu belge, ürünün kalite kontrol işlemlerinden geçmiş olduğunu ve tüm gereklilikleri sağladığını garanti eder.
Bu standart, kuru incirlerin tüketiciye ulaşana dek geçmesi gereken kalite aşamalarını ve ticari uygunluklarını detaylandırarak kalite güvenliği sağlama amacı güder.